در جدیدترین اقدام تروریستى، دولت عربستان اعلام کرد ۳۷ نفر از اتباع این کشور به جرم فعالیت تروریستى اعدام شدند و مطابق روال معمول بسیارى از دولت‌هاى غربى و حتى برخى مجامع حقوق بشرى در غرب، از کنار این اعدام‌ها با سکوت عبور کرده‌اند.

 اعدام‌ها در استان‌هاى مکه، مدینه، ریاض، القصیم، عسیر و منطقه شیعه‌نشین الشرقیه صورت گرفته است. ۳۲ نفر از ۳۷ نفر اعدام شده از اتباع شیعه عربستان بوده‌اند. بر اساس اعلام برخى فعالان شبکه‌هاى اجتماعى سعودى، این افراد از شیعیان منطقه قطیف و رجال دین و طلاب علوم دینى منطقه شرقیه هستند که با اتهامات تروریستى اعدام شده‌اند. این اعدام‌ها در شرایطى صورت گرفته که مجامع بین‌المللى واکنش گسترده‌اى نسبت به آن‌ها بروز نداده‌اند و مطابق روال معمول بسیارى از دولت‌هاى غربى و حتى برخى مجامع حقوق بشرى در غرب، از کنار این اعدام‌ها با سکوت عبور کرده‌اند. نکته جالب این است که عربستان معمولاً مخالفان خود را متهم به فعالیت‌هاى تروریستى کرده و اعدام مى‌کند؛ اما این مسئله چگونه تحلیل مى‌شود؟

 *عربستان، شیعیان و تروریسم‌

پیوند وهابیت با تروریسم مسئله‌ای است که نیازى به اثبات نداشته و بسیارى از شبکه‌هاى غربى نیز به این امر اعتراف کرده‌اند. در این راستا روزنامه «بوستون‌گلوب» در تحلیلى از دوگانگى‌هاى سیاست‌هاى دولت آمریکا در قبال ایران و سعودى انتقاد و خاطرنشان کرده، هیچ کشورى مستمرتر از ریاض، حامى تروریسم نبوده است. درواقع در شرایطى که عربستان به‌عنوان مادر تروریست‌ها شناخته مى‌شود و بسیارى از مقامات غربى نیز بارها به این امر اعتراف کرده اما این کشور سعى دارد براى حذف مخالفان خود به‌ویژه شیعیان با برچسب تروریسم، آن‌ها را زندانى و اعدام کند. دولت عربستان شیعیان را از جنبه‌های مختلف مورد فشار قرار داده است. شیعیان عربستان در بدترین شرایط ممکن زندگى می‌کنند و به‌عنوان مسلمانان فراموش‌شده مشهور هستند. شیعیان عربستان که بین ۱۵ تا ۲۵ درصد جمعیت کشور را تشکیل مى‌دهند طى ۸ دهه‌اى که از حکومت آل سعود مى‌گذرد، با تبعیضات و محدودیت‌هاى متعدد و فراوانى مواجه بوده‌اند که مى‌توان آن‌ها را به‌صورت کلى در سه طیف برشمرد: تبعیض‌هاى دینى – مذهبى، تبعیض‌هاى سیاسى و محرومیت‌هاى اقتصادى. درواقع آل سعود آن‌چنان فضا را براى شیعیان تنگ کرده است که حتى بسیارى از وهابى‌ها به‌صورت آشکار و در روز روشن به شیعیان حمله کرده و آن‌ها را به شهادت مى‌رسانند. در تازه‌ترین اقدام، یک وهابى تندروى سعودى ۴۰ ساله در جنایتى وحشتناک، زکریا کودک شیعه ۶ ساله را به جرم محبت به خاندان پیامبر (ع) در برابر چشمان مادرش در مدینه منوره به شهادت رساند؛ اما مهم‌ترین ظلم به شیعیان در بخش قضایى عربستان روى مى‌دهد. نظام قضایى عربستان که کاملاً تحت تسلط وهابیون قرار دارد به عرصه‌اى براى فشار حداکثرى به شیعیان تبدیل‌شده است. شیعیان حتى با کمترین مخالفت با شدیدترین واکنش‌ها مواجه مى‌شوند. حتى در یک اقدام، روستاى تاریخى المسوره در شرق عربستان توسط آل سعود کاملاً تخریب شد و عربستان از تبدیل‌شدن این روستا به نماد مقاومت واهمه داشت.

درواقع در دادگاه‌هاى عربستان شیعیان حتى از داشتن وکیل نیز محروم مى‌شوند و بدون تفهیم اتهام سال‌ها در زندان به سر مى‌برند. حتى در مرحله محاکمه نیز معمولاً قضات سعودى به دفاع شیعیان از خود توجهى نکرده و شدیدترین احکام را صادر مى‌کنند. درواقع همان‌طور که مقام معظم رهبرى بارها اعلام کرده‌اند؛ نظام سعودى یک نظام قرون‌وسطایی است. یکى از نمادهاى این نظام قرون‌وسطایی نیز محاکمه شیعیان تنها به جرم عقاید مذهبى است. از دیگر نمونه‌هاى تبعیض سیستماتیک علیه شیعیان مى‌توان به ممنوعیت ساخت مساجد و سایر مراکز مذهبى توسط شیعیان، عدم آزادى در انجام مناسک دینى، عدم تخصیص قبرستان به شیعیان درمناطقى از عربستان، محدودیت در نام‌گذاری براساس مذهب شیعه، ملحد خواندن شیعیان، توقف فعالیت سایت‌ها و پایگاه‌هاى اینترنتى شیعى، عدم پذیرش شیعیان به‌عنوان شاهد در سیستم قضایى و… یادکرد.

 * آمریکا و جنایات عربستان‌

اما نکته بسیار مهم در مورد جنایت‌هاى عربستان در مورد شیعیان و نقض‌هاى گسترده حقوق بشرى این است که آمریکا که ادعاى حقوق بشرى دارد، نه‌تنها در برابر سرکوب و اعدام شیعیان عربستان موضع نگرفته، بلکه حتى به‌گونه‌ای آل سعود را تشویق به این کار مى‌کند. چراکه اساساً حقوق بشر تنها دستاویزى براى غرب جهت تحقق منافع است. فاصله کوتاه میان استقبال سعودى از تصمیم ترامپ در خصوص عدم تمدید معافیت ۸ کشور در خرید نفت ایران و قول مقامات سعودى مبنى بر جبران خلأ ناشى از حذف ایران از بازار نفت بین‌المللى با اعلام اعدام ۳۷ نفر در سعودى بسیار تأمل‌برانگیز است. بسیارى معتقدند که با توجه به فاصله کوتاه و چندساعتی میان این دو مسأله‌توان با اطمینان گفت که در این میان معامله‌اى ولو نانوشته و ذکر نشده میان ترامپ و بن سلمان صورت گرفته باشد. درواقع منافع ترامپ ایجاب مى‌کند که جنایت‌هاى عربستان را محکوم نکرده و حتى به دفاع از آن‌ها اقدام کند.

«محمد جواد ظریف» وزیر امور خارجه جمهورى اسلامى ایران در واکنش به این اعدام‌ها در صفحه توییتر خود نوشت: «پس از چشم‌پوشی از قطعه‌قطعه کردن یک روزنامه‌نگار، وقتی‌که عربستان ۳۷ مرد را در یک روز گردن‌زند هیچ نجوایى از دولت ترامپ شنیده نمى‌شود حتى وقتی‌که یکى را ۲ روز پس از عید پاک مصلوب مى‌کند. عضویت در «تیم ب» شامل بولتون، بن سلمان، بن زاید وبى‌بى (نتانیاهو) – به هر جنایتى مصونیت مى‌دهد.» درواقع آمریکا در برابر قتل خاشقجى، جنایت‌هاى عربستان در یمن، اعدام آیت‌الله نمر و اعدام شیعیان نه‌تنها موضع‌گیرى نکرده بلکه به‌صراحت اعلام مى‌کند که منافع خود را به دلیل مسائل حقوق بشرى با عربستان به خطر نخواهد انداخت.

 درنهایت

درحالی‌که وزارت کشور عربستان در بیانیه‌اى اعلام کرده که ۳۷ نفرى را که اعدام کرده «متهم به تروریسم» بوده‌اند، منابع مستقل گزارش داده‌اند ۳۲ نفر از اعدام‌شدگان، از شیعیان منطقه قطیف و رجال دین و طلاب علوم دینى منطقه شرقیه هستند. این مسئله بسیار خطرناک است چراکه این ۳۲ شیعه تنها به جرم شیعه بودن با اتهام حمایت از تروریسم اعدام‌شده‌اند. البته رژیم سعودى هرساله شمار زیادى از مخالفان آل‌سعود را تحت عناوین «مبارزه با تروریسم» اعدام می‌کند. شیخ «نمر باقر النمر»، رهبر شیعیان عربستان یکى از برجسته‌ترین مخالفان آل‌سعود بود که سال ۱۳۹۳ به همین بهانه اعدام شد. این نوع اقدام عربستان با شیعیان در حالى است که بنابر گزارش سازمان دیده‌بان حقوق بشر، شیعیان عربستان تنها خواستار حقوق برابر هستند و نقشى در اقدامات به‌اصطلاح تروریستى ادعایى عربستان ندارند. بررسى‌ها در مورد شیعیان عربستان نشان‌دهنده این است که شیعیان در این کشور معمولاً از طریق مسالمت‌آمیز به دنبال رسیدن به عدالت هستند اما عربستان با متهم کردن این افراد به حمایت از تروریسم، آن‌ها را اعدام مى‌کند. این همان حربه‌اى است که آمریکا در مورد بسیارى از کشورهاى منطقه نیز به کار مى‌برد و با برچسب زدن تروریسم به آن‌ها سعى در تحریم کشورهاى مخالف خود را دارد.

محسن رحمانی واسوکلایی